Những sai lầm của học sinh khi chọn ngành nghề

Mỗi mùa tuyển sinh, việc chọn ngành nghề cho thí sinh sau khi tốt nghiệp THPT lại trở thành nỗi trăn trở của không ít học sinh lẫn các bậc phụ huynh. Việc mắc sai lầm chọn sai ngành nghề cũng không phải là hiếm. Cùng tham khảo bài viết sau để không vấp phải những sai lầm tương tự nhé!

1. Học sinh và phụ huynh đang mắc phải những sai lầm “nghiêm trọng” khi chọn ngành nghề

Theo khảo sát của ngành Giáo dục tại một tỉnh trên 12.000 học sinh năm học 2020 – 2021: Có 55% học sinh không biết cách chọn ngành, nghề phù hợp; 45,2% học sinh không biết mình thích gì, giỏi gì; 77,6% mong muốn được tư vấn cách thức chọn nghề phù hợp với năng lực và đam mê bản thân…

 

Có nhiều chuyên gia trong lĩnh vực tư vấn hướng nghiệp chỉ ra rằng, các em học sinh thường mắc phải 6 sai lầm sau khi chọn ngành nghề: Chọn nghề theo trào lưu; Dựa vào duy nhất năng lực học tập; Chọn nghề được xã hội trọng vọng; Chọn nghề vì lý do kinh tế; Tư tưởng học gì cũng được miễn là đại học; Dành ít thời gian để tìm hiểu nghề nghiệp.

 

Có lẽ các em học sinh còn quá “non nớt”, thiếu kinh nghiệm sống để định hướng được con đường tương lai của mình, do đó các em cần nhất là một người định hướng, soi đường, tư vấn cho các em trong quá trình ra quyết định. Và phần lớn đối tượng đó là phụ huynh, giáo viên. Tuy nhiên, không ít phụ huynh cũng phạm phải sai lầm trầm trọng khiến các em theo học ngành nghề không thực sự phù hợp với mình. Chuyên gia chỉ ra một số “lỗi” mà phụ huynh hay mắc phải khi định hướng nghề nghiệp cho con như: Thiếu sự lắng nghe và thấu hiểu những mong muốn của con; Áp đặt ý kiến cá nhân, lấn át ý kiến của con; Coi trọng hình thức, vẻ hào nhoáng của nghề nghiệp; Sắp đặt sẵn lộ trình cho con; Chọn nghề không phù hợp với năng lực của con; Thiếu hiểu biết, không quan tâm tới định hướng nghề nghiệp; Chú ý cơ hội việc làm hơn khả năng phát huy sở trưởng của con…

 

Hậu quả là nhiều học sinh chọn sai ngành, sai trường dẫn đến tỉ lệ sinh viên bỏ ngang việc học hay ra trường làm trái ngành rất cao. Kết quả khảo sát của của Trung tâm Hỗ trợ và Tư vấn Tâm lý đã chỉ ra rằng: Có đến 65,4% sinh viên năm thứ nhất tại một số trường đại học chưa hiểu hết về mục đích, ý nghĩa của ngành mình học; 50,8% không biết học xong sẽ làm việc gì và nơi nào tuyển dụng họ. Có đến 75,6% sinh viên cho biết, họ ít thỏa mãn với nghề đã chọn, vào học mới biết không hợp; hay 32,4% sinh viên muốn được thi lại vào năm sau…

 

2. Lời khuyên nào cho thí sinh?

Nhiều em cho rằng, cứ học ngành HOT rồi sẽ có việc làm, hay học ở một trường top rồi sau này ra làm trái ngành cũng không sao. Thực tế, việc chọn sai ngành rồi thi lại sẽ lãng phí thời gian, tiền bạc của các em và gia định, những em học lại sẽ có xuất phát chậm hơn các bạn khác, phải nỗ lực gấp nhiều lần để đuổi kịp các bạn đồng trang lứa. Tương tự, nếu em học và làm trái ngành, thì khi ra trường sẽ phải bắt đầu một hành trình hoàn toàn mới, chắc chắn sẽ khó khăn hơn những bạn chọn đúng ngành ngay từ đầu rất nhiều.

 

Các em học sinh không nên lựa chọn ngành dựa trên ý kiến chủ quan cá nhân hay của bạn bè, hãy xin lời khuyên của phụ huynh, giáo viên hoặc những chuyên gia tư vấn hướng nghiệp uy tín để có được câu trả lời khách quan và phù hợp nhất.

 

Việc chọn ngành nghề nên được cân bằng giữa các yếu tố: Sở thích cá nhân; Tính cách, năng lực; Xu hướng nghề nghiệp của xã hội; Điều kiện kinh tế của gia đình. Đặc biệt, các em không nên chọn ngành nghề mà bản thân chưa thực sự hiểu rõ, như môi trường học, những khó khăn thách thức có thể gặp phải, cơ hội nghề nghiệp…

 

Việc chọn ngành nghề quyết định phần lớn tương lai của các em, do đó không được chủ quan khi ra quyết định để tránh gặp phải những sai lầm đáng tiếc. Nếu gặp khó khăn trong chọn ngành, chọn trường, các em có thể tham khảo các buổi tư vấn hướng nghiệp, hỏi các thầy cô hoặc các anh chị đi trước. Các em cũng có thể thực hiện những bài kiểm tra tính cách chọn nghề nghiệp về ngành nghề,  hoặc gặp gỡ đội ngũ tư vấn tuyển sinh tại các trường đại học để tìm ra ngành nghề phù hợp nhất với bản thân dựa trên năng lực, sở thích hay cơ hội nghề nghiệp tương lai…

about-star